Mε τη μυρωδιά νεκρών ζώων διαβιούν οι πρόσφυγες στην Κοφίνου

Του Σπύρου Σωτηρίου

Οι περισσότεροι διαμένοντες στο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων στην Κοφίνου γλύτωσαν από τον πόλεμο στη χώρα τους, μπήκαν σε μια βάρκα και προσάραξαν στην Κύπρο. Φιλοξενούνται προσωρινά στο Κέντρο Υποδοχής μέχρι να συνεχίσουν το δρόμο τους για τη ζωή, για την ελπίδα, για τους ίδιους και τα παιδιά τους.

Το Κέντρο σήμερα φιλοξενεί περισσότερους ανθρώπους απ’ ότι υπολογιζόταν όταν είχε κτιστεί. Πριν από περίπου δυο χρόνια είδαν το φως της δημοσιότητας τραγικές εικόνες από τις τριτοκοσμικές συνθήκες που επικρατούσαν στην Κοφίνου. Οι αρμόδιοι κρατικοί φορείς δεσμεύτηκαν για αλλαγές και βελτίωση της ποιότητας ζωής των διαμενόντων στο Κέντρο. Έκτοτε έγιναν κάποια βήματα, άλλαξε ο υπεύθυνος, δόθηκαν περισσότερες αρμοδιότητες στους εθελοντές, αναπτύσσονται προγράμματα από εθελοντικές οργανώσεις κ.ο.κ. Οι συνθήκες όμως εξακολουθούν να μην είναι οι ιδανικές και δυστυχώς σήμερα επιβεβαιώνεται και ένα άλλο σοβαρό πρόβλημα το οποίο υπάρχει εδώ και καιρό. Ένα πρόβλημα που θέτει σε σοβαρό κίνδυνο την υγεία των ανθρώπων που διαμένουν εκεί αλλά και των ανθρώπων που εργάζονται ή στηρίζουν εθελοντικά τους πρόσφυγες.

Οι πρόσφυγες και οι κάτοικοι της περιοχής κινδυνεύουν εξαιτίας των χημικών που απελευθερώνουν μονάδες επεξεργασίας ζωικών αποβλήτων. Αυτό κατέδειξε επιστημονική έρευνα που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της Υπηρεσίας Ασύλου από το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου (ΤΕΠΑΚ).

Όπως εύστοχα γράφτηκε σε δημοσίευμα της εφημερίδας «Χαραυγή»: «Σε κυπριακό Νταχάου εξελίσσεται το Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων στην Κοφίνου».

Τα στοιχεία που κατατέθηκαν σε συνεδρία της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Περιβάλλοντος που συζήτησε τα περιβαλλοντικά προβλήματα που προκαλούνται από τη συγκέντρωση ρυπογόνων εργοστασίων στην περιοχή της Κοφίνου, ήταν σοκαριστικά.

Τριάντα νεφελοποιητές στα βρέφη που γεννήθηκαν στο Κέντρο

Ενδεικτικό του προβλήματος που προκύπτει για την υγεία των ανθρώπων που διαμένουν εκεί είναι ότι δόθηκαν τριάντα νεφελοποιητές στα βρέφη που γεννήθηκαν στο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων στην Κοφίνου. Αυτό ανέφερε η Νατάσα Γεωργίου, εκπρόσωπος της Ομάδας Εθελοντών Kofinou We care – Volunteers’ Support.

Η Νατάσα Γεωργίου ανέφερε χαρακτηριστικά ότι κάθε βρέφος που γεννιέται στο Κέντρο έχει αναπνευστικά προβλήματα, όπως παρατηρήθηκε από την τετραετή δραστηριοποίηση της Ομάδας Εθελοντών στο Κέντρο. Σημείωσε παράλληλα ότι σύμφωνα με τη μελέτη του ΤΕΠΑΚ κάποιες από τις χημικές ενώσεις που ελευθερώνονται στον αέρα από την επεξεργασία ζωικών αποβλήτων στις παρακείμενες μονάδες είναι καρκινογόνες ανεξάρτητα από την ποσότητα συγκέντρωσής τους. Γεγονός που επιβεβαιώνουν οι Ιατρικές Υπηρεσίες και το Κρατικό Χημείο. Υπογράμμισε ότι πλέον η Ομάδα δεν μπορεί να αποστείλει στο Κέντρο εθελοντές, αφού δεν μπορούν να θέσουν σε κίνδυνο την υγεία τους.

«Μυρίζει νεκρά ζώα»

Η Μαριάννα Παφίτη, εκπρόσωπος των εθελοντών που λειτουργούν το Σχολείο της Κυριακής, όπου διδάσκονται μεταξύ άλλων Ελληνικά σε ενήλικες και παιδιά πρόσφυγες διαμένοντες στο Κέντρο, παρουσίασε ένα βίντεο καταρχήν με μαρτυρία πρόσφυγα. Η πρόσφυγας ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «η οσμή είναι τόσο άσχημη και τόσο δυνατή» που δεν μπορούν να αφήσουν παράθυρο ανοικτό. «Μυρίζει νεκρά ζώα», συμπλήρωσε η πρόσφυγας, «τόσο έντονα που δεν μπορείτε να φανταστείτε. Δεν μπορώ να βγω από το σπίτι. Το βρέφος μου κάνει εμετό».

Όπως εξήγησε ενώπιον των βουλευτών η κα Παφίτη, το βίντεο προέκυψε τυχαία στο πλαίσιο μαθήματος οικολογίας στο Σχολείο της Κυριακής. Οι εθελοντές, σημείωσε, επιβεβαίωσαν ότι όσα ανέφερε στη μαρτυρία της η πρόσφυγας ισχύουν και ότι αυτές οι ανυπόφορες οσμές διαρκούν τα τελευταία δύο τουλάχιστον χρόνια.

Είπε παράλληλα ότι σύμφωνα με την έρευνα του ΤΕΠΑΚ ελευθερώνεται σωρεία επικίνδυνων ουσιών, σε σημείο που δεν αφήνεται περιθώριο αμφισβήτησης. Εξού και διακόπηκαν οι εργασίες του Σχολείου της Κυριακής, εξαιτίας της επικινδυνότητας αυτών των ουσιών. «Διακινδυνεύουν παιδιά με ασθένειες νευρολογικές», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Οι αρμόδιες υπηρεσίες αρνήθηκαν να προβούν σε μελέτη

Σε δηλώσεις του στο ραδιοφωνικό σταθμό «Άστρα» ο διευθυντής του Κέντρου Ανδρέας Βαρνάβα, είπε ότι όντως τα πράγματα είναι σοβαρά με τις ουσίες των εργοστασίων και τις έντονες οσμές και ότι ο ίδιος ξεκίνησε διαβήματα πριν ενάμιση χρόνο που ανέλαβε καθήκοντα. Πρόσθεσε μάλιστα ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες αρνούνταν να προβούν σε οποιαδήποτε μελέτη, με αποτέλεσμα η διεύθυνση του Κέντρου να απευθυνθεί στο ΤΕΠΑΚ. Στο Κέντρο, πρόσθεσε, υπάρχουν και μικρά παιδιά των οποίων επίσης κινδυνεύει η υγεία τους, όπως κινδυνεύει η υγεία όλων των κατοίκων της περιοχής.

Εμπλοκή Γενικού Ελεγκτή και του Γενικού Εισαγγελέα ζητούν οι εθελοντές

Την άμεση εμπλοκή του Γενικού Ελεγκτή και του Γενικού Εισαγγελέα ζητούν οι εθελοντές του Σχολείου της Κυριακής για την κατάσταση που επικρατεί στο Κέντρο Υποδοχής και Φιλοξενίας Αιτητών Διεθνούς Προστασίας (ΚΥΦΑΔΠ) της Κοφίνου. Ταυτόχρονα, τονίζουν ότι ήδη ενημέρωσαν το Δίκτυο Ευρωπαϊκών Περιβαλλοντικών Οργανώσεων για το θέμα και συναποφάσισαν καταγγελία στα αρμόδια ευρωπαϊκά σώματα, πολλαπλές ατομικές προσφυγές σε τοπικά και διεθνή δικαστήρια, όπως και πορεία Ευρωπαίων ακτιβιστών από την Ευρώπη προς την Κοφίνου.

Σε ανακοίνωσή του που ανάρτησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, το Σχολείο της Κυριακής απευθύνεται σε όλες τις αρμόδιες υπηρεσίες που μπορούν να βάλουν τέλος στο έγκλημα, όπως το χαρακτηρίζουν, που συντελείται στην Κοφίνου εξαιτίας των δύο εγκαταστάσεων επεξεργασίας ζωικών υποπροϊόντων και της εγκατάστασης αποτέφρωσης ζωικών αποβλήτων που χωροθετούνται πλησίον του ΚΥΦΑΔΠ της Κοφίνου. Ταυτόχρονα, διασαφηνίζουν ότι δεν απευθύνουν έκκληση στην ανθρωπιά των αρμοδίων, αλλά τους καλούν να πράξουν το καθήκον τους ως όφειλαν πολλά χρόνια τώρα. Συγκεκριμένα αναφέρουν: «Δεν απευθύνουμε επίκληση στην ανθρωπιά σας. Σας καλούμε να πράξετε το καθήκον σας ως οφείλατε πολλά χρόνια τώρα». Οι εθελοντές του Σχολείου της Κυριακής υπογραμμίζουν ότι δεν διαπραγματεύονται ούτε την επιστημοσύνη της μελέτης του ΤΕΠΑΚ ούτε την εγκυρότητα των αποτελεσμάτων της.

Περιβαλλοντική Κίνηση Κύπρου: «Κίνδυνος για τη δημόσια υγεία στην Κοφίνου»

Η Περιβαλλοντική Κίνηση Κύπρου συμμερίζεται την μεγάλη ανησυχία και ενώνει τη φωνή της με τους κατοίκους και όσους άλλους βρίσκονται στην περιοχή της Κοφίνου για αντιμετώπιση των προβλημάτων που προκαλεί η έντονη δυσωδία και εκπομπή σωματιδίων λόγω καύσης και επεξεργασίας ζωικών αποβλήτων από εργοστάσια στην περιοχή, και η οποία καταγράφεται σε μελέτη του ΤΕΠΑΚ. Σύμφωνα με ανακοίνωση της Κίνησης, δικαιολογημένα οι εργαζόμενοι, οι διαμένοντες, οι εθελοντές που δραστηριοποιούνται στο Κέντρο Υποδοχής και Φιλοξενίας Αιτητών Διεθνούς Προστασίας (ΚΥΦΑΔΠ) αλλά και οι κάτοικοι της ευρύτερης περιοχής ανησυχούν και διαμαρτύρονται. Η έντονη δυσοσμία που εκπέμπουν οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας και καύσης ζωικών αποβλήτων που βρίσκονται πλησίον του Κέντρου,  επηρεάζει την ποιότητα ζωής και την ανθρώπινη υγεία των περιοίκων, προστίθεται.

Αναγνωρίζουν το πρόβλημα αλλά δεν κάνουν τίποτα

Από τη στιγμή που οι κρατικές υπηρεσίες, το Υπουργείο Εσωτερικών και οι υπεύθυνοι του χώρου φιλοξενίας στην Κοφίνου αναγνωρίζουν και παραδέχονται την ύπαρξη του προβλήματος πρέπει να απαντήσουν με συγκεκριμένο τρόπο για το τι προτίθενται να πράξουν, τόνισε στο ΕΒ η Μαρίνα Κούκου, επικεφαλής του Γραφείου Μετανάστευσης του ΑΚΕΛ.

Δυστυχώς, πρόσθεσε, πέραν από την αναγνώριση του προβλήματος δεν ακούσαμε τίποτα για ενέργειες από την πλευρά των αρμόδιων υπηρεσιών. Το θέμα, σημείωσε η Μ. Κούκου, δεν αφορά μόνο τους διαμένοντες στο χώρο φιλοξενίας αλλά και τους υπόλοιπους κατοίκους της περιοχής.

Υπενθύμισε παράλληλα πως πέραν του προβλήματος των χημικών που απελευθερώνουν οι μονάδες επεξεργασίας ζωικών αποβλήτων, ο χώρος φιλοξενίας έχει σοβαρό πρόβλημα και με τα λύματα αφού ο χώρος είχε κτιστεί για να φιλοξενεί πολύ λιγότερα άτομα απ’ όσα φιλοξενούνται σήμερα. Για το θέμα των λυμάτων οι αρμόδιοι λένε εδώ και καιρό ότι γίνονται μελέτες χωρίς ωστόσο να έχει λυθεί μέχρι σήμερα το πρόβλημα.