Ευρώπη και Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις

Του Δρ. Αμβρόσιου Προδρόμου

Οι Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις (ΜΜΕ) αποτελούσαν πάντοτε ένα από τους βασικούς πυλώνες οικονομικής ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής. Αφενός συνεισφέρουν τα μέγιστα στο ΑΕΠ της κάθε οικονομίας, και αφετέρου στην συνοχή των οικογενειών αφού οι ΜΜΕ κατά βάσει αποτελούν οικογενειακές επιχειρήσεις, πολλές εξ αυτών να περνούν από γενιά σε γενιά. 

Η συνεχιζόμενη πανδημία έχει δημιουργήσει πολλαπλά και συνεχιζόμενα προβλήματα σε όλες τις επιχειρήσεις. Οι ΜΜΕ έχουν υποστεί το σοβαρότερο πλήγμα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση και το πλήγμα αυτό είναι φανερό σε πολλά επίπεδα. Το πιο σημαντικό, πέραν φυσικά του γεγονότος ότι η πλειονότητα των ΜΜΕ έχουν μείνει κλειστές λόγω των μέτρων των οποίων έχουν επιβληθεί, θεωρούμε αντιδημοκρατικά και χωρίς καμιά εξήγηση, είναι το ότι έχουν απωλέσει σημαντικό μέρος του πιο σημαντικού περιουσιακού τους στοιχείου, αυτού του ανθρωπίνου δυναμικού. Μονάχα εντός της Ευρωζώνης, έχουν χάσει την δουλειά τους πέραν των 4 εκ. ατόμων, οι περισσότεροι αυτοί ήταν στις ΜΜΕ.

Εντός των επόμενων εβδομάδων η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα παρουσιάσει την Ετήσια της Έκθεση για την απόδοση των ΜΜΕ στην Ένωση (SBA Fact Sheet), δίνοντας μια πιο ξεκάθαρη εικόνα για το επίπεδο απόδοσης τους, για την κάθε χώρα ξεχωριστά. Οι δείκτες αξιολόγησης της συγκεκριμένης Έκθεσης αποτελούν ένα σημαντικό εργαλείο τόσο για τις ίδιες τις επιχειρήσεις, όσο και για τα κράτη-μέλη της Ένωσης τα οποία καλούνται να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα για την ποσοτική και ποιοτική ενίσχυση τους και να καταστούν πιο ανταγωνιστικές. Για την Κύπρο, οι αξιολογήσεις της τελευταίας πενταετίας από την ΕΕ ήταν αρκετά ‘σκληρές’, αφού η ανταγωνιστικότητα τους στους ποιοτικούς δείκτες ήταν αρκετά κάτω από τον Μέσο Όρο.

Διάφοροι οίκοι εντός της Ένωσης έχουν προβεί σε μια σειρά από κυλιόμενες έρευνες οι οποίες επικεντρώθηκαν στην αναγνώριση των βασικότερων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι ΜΜΕ. Μια από τις πλέον αξιόλογες έρευνες είναι αυτές του Οίκου McKinsey ο οποίος σε μια έρευνα σε πέντε διαφορετικές χώρες εντός της Ένωσης (Γαλλία, Ισπανία, Γερμανία, Ιταλία, και Μ. Βρετανία, πριν την έξοδο της από την Ένωση), έχει εντοπίσει τα κάτωθι σημαντικά προβλήματα, τα οποία στις περισσότερες από τις ΜΜΕ είναι μαζεμένα:

  • – 80% θεωρούν ότι το οικονομικό περιβάλλον είναι εξαιρετικά δυσμενές, όχι μόνο για τις ίδιες αλλά και για ολόκληρη την οικονομία της χώρας τους, κάτι που δημιουργεί φόβους για την μελλοντική τους λειτουργία, ακόμα και επιβίωση.
  • – 20% θεωρούν ότι δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τις βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες τους υποχρεώσεις σε μια σειρά από θέματα όπως είναι η αποπληρωμή των βασικών τους προμηθειών όπως π.χ. οι πρώτες ύλες και γραφική ύλη, η αποπληρωμή των δανείων και των ενοικίων, η διατήρηση του ανθρωπίνου δυναμικού κυρίως σε τομείς όπου η εξειδίκευση είναι βασικό στοιχείο, και τέλος η διατήρηση της εφοδιαστικής αλυσίδας και μεταφοράς των προϊόντων.

Οι ΜΜΕ έχουν πληγεί περισσότερο σε τομείς όπως είναι ο Πολιτισμός, η επισιτιστική βιομηχανία η οποία εργοδοτεί ένα τεράστιο αριθμό ατόμων, το λιανικό εμπόριο, οι επιχειρήσεις παροχής οικονομικής φύσεως υπηρεσίες (λογιστές κλπ.),  αλλά και η εκπαίδευση. Φυσικά, οι τομείς είναι πάρα πολλοί και ως εκ τούτου το πρόβλημα για τις ΜΜΕ δεν είναι απλά σε όλες τις υπό εξέταση χώρες, αλλά και οριζόντια σε όλους του τομείς της οικονομίας της Ένωσης.

Όλα τα πιο πάνω αποτελούν σοβαρά προβλήματα τα οποία τα κράτη-μέλη της Ένωσης θα πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη γιατί το τέλος της πανδημίας θα πρέπει να τα βρει έτοιμα να τις υποβοηθήσουν για την επανεκκίνηση τους. Η κατάσταση σίγουρα δεν είναι εύκολη και θεωρούμε ότι μέχρι και το 2023 οι περισσότερες ΜΜΕ επιχειρήσεις θα είναι σε μια διαδικασία αναδιοργάνωσης, κατά πρώτο λόγο, και μετά την ανάπτυξη μεγάλου περιθωρίου κέρδους. Η διαδικασία αυτή θα πρέπει να στηριχτεί από την Ένωση και τα κράτη-μέλη. Σίγουρα κάποια από τα πρώτα βήματα τα οποία αναπτύσσει η Ένωση είναι όντως σημαντικά, αλλά από την άλλη, είναι μακράν από το να αντιμετωπίζουν τις πραγματικές τους ανάγκες.

Πέραν όμως του ρόλου του κράτους, οι ίδιες οι ΜΜΕ έχουν την υποχρέωση να επικεντρωθούν στον επαγγελματισμό και την επιστημοσύνη για να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τα πολλαπλά προβλήματα και να εκμεταλλευτούν τις προοπτικές.   

*Ακαδημαϊκός – Σύμβουλος Εκπαίδευσης και Επιχειρήσεων

[email protected]